Birleşmiş Milletler (BM) Orta Doğu, Asya ve Pasifik’ten Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Khaled Khiari, Güvenlik Konseyi’nde yaptığı bilgilendirmede, 11 Kasım’a kadar olan döneme ait can kaybı verilerini paylaştı.
Bölgedeki güvenlik olaylarının ekim ayında çatışmaların başlangıcından bu yana en yüksek seviyeye ulaştığını belirten Khiari, bu tablonun yeni bir olağan durum haline gelmesine asla izin verilemeyeceğini vurguladı ve bölgede deniz seyrüseferinin tam olarak yeniden tesis edilmesi çağrısında bulundu.
Deniz ticaretine yönelik artan tehditler
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) verilerine göre, 1 Mart ile 11 Kasım arasında Hürmüz Boğazı ve geniş Orta Doğu bölgesinde 136 güvenlik olayı kaydedildi. Bu olayların 35’inin ekim ayında, 10’unun ise kasım ayında gerçekleştiği bildirildi.
Sivil gemilerin ve ticari taşımacılığın asla hedef yapılmaması gerektiğini belirten yetkililer, her gün yeni bir denizcilik olayı rapor edildiğine dikkat çekti. Bölgedeki sevkiyatların savaş öncesi seviyelerin yüzde 65 altında seyrettiği belirtiliyor.
İran’ın mayın uyarısı
Son gelişmeler kapsamında İran makamları, Hürmüz Boğazı’nın “izinsiz” veya “kısıtlı” bölgelerinden geçen üç petrol tankerinin mayına çarparak alev aldığını açıkladı. Tahran yönetimi, çatışma süresince boğazdan geçecek gemilerin İran’ın onayını alması gerektiğini belirtirken, kurallara uymayan gemilerin hedef alınacağını duyurdu.
İranli yetkililer, ABD ambargoların kaldırılması, limanlardaki ablukanın sona erdirilmesi ve dondurulmuş fonların serbest bırakılması gibi talepler karşılanana kadar boğazın açık tutulmayacağını savunuyor. ABD ordusu ise ana güzergâhların mayınlardan temizlendiğini ve ticari gemi geçişlerine açık olduğunu iddia ediyor.
Küresel ekonomik etkiler ve güvensizlik
Bölgedeki seyrüsefer aksaklıklarının küresel ekonomi üzerinde ağır sonuçlar doğurduğunu ifade eden BM yetkilileri, enerji, taşımacılık ve sigorta maliyetlerinin tırmandığını, bunun da enflasyonu körükleyerek küresel gıda güvenliğini tehlikeye attığını belirtti. Mevcut denizcilik düzenlemelerinin güven vermediği ve son derece maliyetli hale geldiği vurgulandı.
