Costa, İrlanda’nın başkenti Dublin’de düzenlenen Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) 9. Zirvesi’nin açılışında yaptığı konuşmada, Avrupa’nın kolektif güvenliğinin Ukrayna’da adil ve kalıcı barış sağlanmasından ayrı düşünülemeyeceğini söyledi.
Avrupa’da güvenliğin yeniden tesisi için gereken ilk ilkenin Ukrayna’nın kendi geleceğini özgürce seçebilmesi olduğunu ifade eden Costa, “Avrupa’da ‘nüfuz alanları’ dönemi artık çok geride kalmıştır.” diye konuştu.
Costa, ikinci ilkenin de Rusya-Ukrayna müzakerelerinde kıtanın güvenliğinin Avrupa masada olmadan tartışılmaması olduğunu belirterek, kıtanın ortak tutumunun Avrupa ülkeleri, AB ve NATO arasında ortak çabanın ürünü olması gerektiğini kaydetti.
Son olarak Avrupa güvenlik mimarisi hakkındaki tartışmalara ilişkin kıtada zaten işleyen bir mimari bulunduğunu dile getiren Costa, “Ancak bu mimari, önce kademeli olarak zayıflatıldı ve nihayetinde Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle tamamen yıkıldı.” dedi.
Costa, kıtadaki güvenliğin 1975 Helsinki Nihai Senedi’nde değinilen ulusal egemenliğe saygı, güç kullanımından kaçınma, sınırların dokunulmazlığı, toprak bütünlüğü ve anlaşmazlıkların barışçıl çözümü esaslarına dayanması gerektiğini vurguladı.
Avrupa’nın önceliğinin Rusya-Ukrayna arasında ateşkes sağlanması, Karadeniz’de somut ilerlemeler kaydedilmesi ve barış anlaşmasının koşullarının oluşturulması olduğunu dile getiren Costa, şunları söyledi:
“Tüm bunların gerçekleşebilmesi için gereken temel ön koşul, Rusya’nın barış konusunda gerçekten istekli olup olmadığıdır. Ne yazık ki şimdiye dek gördüğümüz kadarıyla Rusya, gerilimi tırmandırmaya ve Ukraynalı sivillere yönelik saldırılara odaklanmış durumdadır. Barışın mümkün olabilmesi için bu durumun değişmesi şarttır. Gelecek haftalar Rusya’nın bu savaşı sona erdirme konusundaki istekliliği için belirleyici sınav olacaktır.”
