Nature Geoscience dergisinde yayımlanan çalışmada, yüzlerce kilometrelik alana yayılan ve saatlerce sürebilen “orta ölçekli konvektif sistemler” (MCS) mercek altına alındı.
Tropikal bölgelerdeki toplam yağışın yarısından fazlasını üreten bu organize fırtına kümeleri, ani ve ölümcül su baskınlarının ana kaynağı olarak biliniyor. Çin ve ABD’den araştırmacıların geliştirdiği gelişmiş iklim simülasyonları, gezegen ısındıkça bu fırtına yapılarının mevsimsel döngüsünün köklü bir şekilde değiştiğini belirledi.
Yağışlar gecikecek ancak çok daha sert vuracak
Araştırma sonuçlarına göre, ısınan atmosferin enerjiyi hapsetme kapasitesi artıyor ve bu durum küresel hava sirkülasyonunu yavaşlatıyor. Atmosferik dengelerin gecikmesi sebebiyle yağmur sezonu 10 ila 15 gün daha geç başlıyor.
Ancak sezon geciktikçe atmosferde depolanan enerji yoğunlaşıyor ve fırtınalar başladığında yaklaşık yüzde 38 ila 45 oranında daha şiddetli yağış bırakıyor. Bu durum, aynı miktardaki yağışın geniş bir zamana yayılmak yerine çok daha dar bir zaman aralığında afet boyutunda inmesi anlamına geliyor.
Tarım ve su kaynakları doğrudan etkilenecek
Tropikal bölgelerde yağış mevsiminin zamanlaması, tarımsal ekim-hasat takvimini, su kaynaklarının sürdürülebilirliğini ve taşkın risklerini doğrudan belirliyor. Yağışın aniden ve yıkıcı fırtınalar şeklinde gelmesi, milyonlarca insanın yaşamını tehdit eden sel felaketlerini tetikleyebilir.
Uzmanlar, fırtına dinamiklerindeki bu değişimin doğru anlaşılmasının, değişen iklim koşullarına karşı yerel yönetimler ve tarım sektörü için kritik bir uyarı niteliği taşıdığına dikkat çekiyor.
