Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Özel Temsilcisi ve BM Afet Riskini Azaltma Ofisi (UNDRR) Başkanı Kamal Kishore, Türkiye’nin afet yönetim sisteminin dünyanın en iyi sistemleri arasında yer aldığını söyledi.
Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) için kentte bulunan Kishore, iklim değişikliği nedeniyle Avrupa başta olmak üzere dünyanın her yerinde orman yangınları, sel gibi afetler yaşandığını belirtti.
Türkiye’de de Antalya’da 2021 yılında geniş ormanlık alanları ve bölge yaşamını etkileyen yangın yaşandığını hatırlatan Kishore, yangın sonrası yaşamın nasıl yeniden toparlandığını görmek için bölgeleri gezdiğini kaydetti.
Kentte evlerini kaybeden insanların yaşadığı yerleşim yerlerinin nasıl yeniden inşa edildiğini ve daha dirençli evler yapıldığını gördüğünü dile getiren Kishore, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bu evlere baktığımda gelecekte yaşanabilecek yangınlara karşı dayanıklı yapılar görüyorum. Çünkü artık ahşap malzeme kullanılmıyor, evlerin inşa edilme biçimleri, çatı ile duvar arasındaki bağlantılarda gördüğüm kuşaklar ve duvarların çevresindeki bağlantı elemanları sayesinde depreme karşı dayanıklı olduklarını düşünüyorum. Burada geçirdiğim kısa sürede Türkiye’nin yalnızca depremlerin ardından değil, orman yangınlarından sonra da afetlerin ardından daha iyisini inşa etme yaklaşımını nasıl hayata geçirdiğini gördüm.”
Kishore, 6 Şubat’taki Kahramanmaraş merkezli depremler sonrasında da Türkiye’ye gelip incelemelerde bulunduğunu ifade etti.
Türkiye’nin afet sonrası çalışmalarını başarılı bulduğunu vurgulayan Kishore, şunları kaydetti:
“Türkiye’nin afet yönetim veya afet risk yönetimi sistemi, dünyanın en iyi sistemleri arasında yer alıyor. Türkiye’deki sistemi afet risk yönetimi açısından özel kılan 3 unsur bulunuyor. Birincisi, kapasitenin yalnızca ulusal düzeyde bulunmaması. AFAD’ın ulusal, bölgesel ve yerel düzeyde varlığı bulunuyor. Şubatta Hatay ve Gaziantep’i ziyaret etmek üzere Türkiye’ye son gelişimde, yalnızca Ankara’da değil, Hatay’da da tesisleri gördüm. Ulusal düzeyden bölgesel ve yerel düzeye kadar uzanan bu dikey bütünleşmenin çok önemli olduğunu düşünüyorum. Ziyaret ettiğim birçok ülkede ulusal düzeyde çok güçlü bir kapasite görüyorum ancak bir veya iki kademe aşağıya inildiğinde bu kapasitenin giderek azaldığına şahit oluyorum. Bu nedenle bu unsur çok önemli.”
“AFAD’ın deneyimi diğer ülkelere taşınabilir”
Kamal Kishore, ikinci önemli unsurun ise akademi ve bilimsel kurumlarla AFAD arasındaki işbirliği olduğunu söyledi.
Akademik, bilimsel ve teknik kurumlarla AFAD arasında güçlü bir karşılıklı etkileşim ve bağlantı bulunduğuna işaret eden Kishore, böylece kurumların kapasitelerinden AFAD’ın yararlanabildiğini ve AFAD’ın sahada edindiği pratik deneyimlerin de yeni nesil uzmanların yetiştirilmesi amacıyla akademiye aktarıldığını anlattı.
Üçüncü önemli unsuru ise yeniden inşa sürecinde daha iyisini inşa etme yaklaşımının benimsenmesi olarak gösteren Kishore, bu yaklaşımın yalnızca tek bir afet türüne karşı değil, birden fazla tehlikeye karşı dayanıklı yapılar oluşturmayı ve risk azaltımına yatırım yapmayı da kapsadığını vurguladı.
Türkiye’de AFAD’ın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı gibi kurumlarla işbirliği yaparak kentsel yenileme çalışmaları da yürüttüğüne dikkati çeken Kishore, sözlerini şöyle tamamladı:
“Dolayısıyla AFAD’ı özel kılan üç unsur, dikey bütünleşme, akademiyle kurulan bağlantı ve afetlerin ardından daha iyisini inşa etme uygulamalarıyla risk azaltımına yapılan yatırımlardır. AFAD’ın deneyimini diğer ülkelere taşıyabilmek için işbirliği yapmayı umuyoruz. Türkiye’den diğer ülkelere destek sağlaması yönünde büyük beklentiler bulunuyor. AFAD, Suriye ile halihazırda işbirliği yapıyor. Birkaç hafta önce meydana gelen depremin ardından Panama’ya da destek verilmesi yönünde talep geldi. Bu nedenle AFAD’ın ve daha genel anlamda Türkiye’nin sahip olduğu kapasitenin yalnızca afetlerin ardından müdahale etmek için değil, afet risklerini azaltmak amacıyla da küresel ölçekte kullanılabileceği çok daha geniş bir potansiyel bulunduğunu düşünüyorum.”
